بررسی وضعیت لیتولوژی و مورفولوژی زیرحوضه های کشف رود

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

چکیده

الگوی شبکه زهکشی متاثر از عوامل زمین شناسی است و با توجه به تاثیری که در وضعیت سیل‌خیزی مناطق دارند، توجه به آن‌ها بسیار حائز اهمیت خواهد بود. با توجه به موارد مذکور، در این تحقیق به بررسی وضعیت لیتولوژی و مورفولوژی حوضه کشف‌رود پرداخته شده است. این تحقیق بر مبنای روش‌های توصیفی - تحلیلی می‌باشد و در ۲ مرحله انجام شده است. در مرحله اول با استفاده وضعیت لیتولوژی، زیرحوضه‌ها ارزیابی شده و الگوی زهکشی هرکدام از زیرحوضه‌ها در رابطه با لیتولوژی آن تحلیل شده و در نهایت میزان پراکنش خطوط گسل اصلی و فرعی هر زیرحوضه نیز محاسبه شده است. در مرحله دوم نیز به محاسبه و مقایسه پارامترهای خطی شبکه زهکشی و پارامترهای هندسی زیرحوضه‌ها پرداخته شده است. در ادامه پس از محاسبه پارامترهای مذکور، زیرحوضه‌های واقع در دو زون بینالود و کپه داغ با هم مقایسه شده‌اند. نتایج تحقیق بیانگر این است که لیتولوژی متفاوت باعث الگوی زهکشی متفاوت در زیرحوضه‌های دو زون بینالود و کپه داغ شده است. همچنین نتایج حاصل از بررسی پارمترهای خطی آبراهه‌ها و پارامترها هندسی حوضه‌ها بیانگر تفاوت آن‌ها در دو زون بینالود و کپه داغ هستند. در بررسی میانگین ویژگی خطی ضریب انشعاب‌، مقادیر بدست آمده در دو زون تفاوت بارزی را نشان ندادند ولی مقدار کم‌تر این پارامتر در زیر حوضه‌های کپه داغ نشانگر افزایش رده بندی بوده است که با دندریتی بودن و بررسی رتبه بندی این مسأله مشهود است. همچنین در بررسی میانگین ضرایب گراویلیوس و فاکتور شکل در زیر حوضه‌ها می‌توان یک نمای کلی از منطقه بدست آورد، بدین ترتیب که حوضه-های واقع در زون بینالود از کشیدگی بیش‌تری برخوردار هستند که این مسأله می‌تواند در بررسی موضوعاتی همچون سیلاب مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigation of the lithology and morphology Sub basin of the Kashfrood basins

نویسنده [English]

  • mahnaz javdani
چکیده [English]

The pattern of drainage network is influenced by geological factors and due to their impact on the flood situation of the areas, their attention will be very important. Considering the above, in this study, the lithology and morphology of Kashafrood basin has been investigated. This research is based on descriptive-analytical methods and has been done in two stages. In the first step, using the lithology status, the sub basins were evaluated and the drainage pattern of each sub basin was analyzed in relation to its lithology and finally, the distribution of major and minor fault lines of each sub basin was calculated. In the second step, the linear parameters of the drainage network and the geometrical parameters of the sub-basins are calculated and compared. Subsequently, after calculating the above parameters, the sub-basins in the two Binalood and Kopet Dagh zones are compared. The results indicate that different lithologies have led to different drainage patterns in the Binaloud and Kopet-Dagh basins. Also the results of linear parameters of waterways and geometrical parameters of basins indicate their differences in Binalood and Kopet Dagh zones. In the study of the mean linearity of the branching coefficient, the values obtained in the two zones did not show any significant difference, but the lower value of this parameter under the Kopet Dagh basins indicates an increase in the rankings, which is evident by the dendritic and rank evaluation of this problem. An overview of the area can also be obtained by examining the mean Gravilius coefficients and the form factor below the basins, so that the watersheds located in the Binalood zone are more extensible, which can be used to investigate issues such as floods.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Lithology
  • morphology
  • Drainage Network
  • Kashfrood
  1. جمال­آبادی، جواد؛ زنگنه اسدی، محمدعلی؛ فاتحی، زهرا؛ رباط سرپوشی، مریم (1395)، بررسی تأثیر تکتونیک در ویژگی­های کمی شبکه­های زهکشی (مطالعه موردی: حوضه­های بار، بقیع و قلعه میدان در دامنه رشته کوه بینالود)، پژوهش-های ژئورفولوژی کمی، سال 4، شماره 4، صص 87-103
  2. عابدینی، موسی؛ شبرنگ، شنو (1393)، ارزیابی فعالیت­های نوزمین ساخت در حوضه آبخیز مشکین چای از طریق شاخص­های ژئومورفولوژی، مجله جغرافیا و توسعه، دوره ۱۲، شماره 35، صص 66-49
  3. کرمی، فریبا؛ بیاتی­خطیبی، مریم؛ نیکجو، محمدرضا؛ مختاری، داود (۱۳۹۲)، بررسی و تحلیل شواهد ژئومورفولوژیک و تکتونیک فعال در حوضه­های شمالی شهرچای میانه، فصلنامه پژوهش­های فضای جغرافیایی، سال ۱۳، شماره ۴۲، صص ۵۳-۳۳
  4. Guarnieri, P., Pirrotta,C. 2008. The response of drainage basins to the late Quaternary tectonic in the Sicilian side of theMassing Strait (NE Sicily), Volume 91, Issue 1-4 , pp161-161
  5. Guleria, S., Naval, K., Rishi, S. 2014. morphometry and geo morphological investigations of the Negal watershed , beas, river basin , kangra district, himachal paradesh using GIS tools , journal of environment and earth vol . 4 no . 1
  6. Maroukian, H., Gaki-papanastassion, K., Karymbalis, E., Vouvalidis, K., Pavlopoulos, K., Papanastassiou, D., Albanakis, K. 2008. Morphotectonic Control on drainage network evolution in the perachora peninsula, Greece. Geomorphology vol 102, pp 81 – 91