آئیژ عزمی جغرافیا و روابط انسانی 2645-3851 مقالات آماده انتشار 2025 03 08 The Analytic Hierarchy Process (AHP) in Urban Planning: A Systematic Review تحلیل سلسله مراتبی و شهرسازی: مروری سیستماتیک بر مطالعات داخلی 216880 10.22034/gahr.2025.508905.2409 FA امیرارسلان مرادی سنگاچینی دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری،گروه شهرسازی و طراحی شهری،دانشکده هنر و معماری،دانشگاه تربیتمدرس،تهران،ایران 0009-0009-7099-629X حمیدرضا صارمی دانشیار، گروه شهرسازی و طراحی شهری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. خاطره مغانی رحیمی پژوهشگر دکتری، گروه شهرسازی و طراحی شهری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0002-1791-797X Journal Article 2025 02 26 The Analytic Hierarchy Process (AHP), as a structured method for organizing and analyzing complex decisions, is utilized in the field of urban planning for various purposes. However, for increased effectiveness and to address potential weaknesses, the AHP often requires integration with other methods, techniques, and tools. This study aims to identify and analyze research published in the urban planning domain that employs the AHP method within the timeframe of 2014-2024. The research methodology employed is a systematic review, and a multi-stage process was undertaken to identify and analyze relevant AHP studies. This research provides findings in the areas of most popular topics explored using the AHP method in urban planning, most frequently used tools as complements to the AHP, temporal trends in the publication of research utilizing this method, most prolific authors and journals in this area of research, and strengths and weaknesses of the AHP method in urban planning. تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) یک روش ساختاریافته برای سازماندهی، تجزیه‌وتحلیل تصمیمات پیچیده است که در رشته شهرسازی به‌خصوص در داخل کشور با اهداف متعدد مورد استفاده قرار می‌گیرد. اما تا‌کنون مطالعه‌‌ای در راستای پاسخ به سوال «تحلیل سلسله مراتبی در شهرسازی چگونه و با چه اهدافی انجام می‌شود؟» انجام نشده است. این در حالی است که شناخت و تحلیل روند مطالعات با این روش در حوزه شهرسازی به‌صورت سیستماتیک ضروری به نظر می‌رسد. بنابراین هدف از این مطالعه شناسایی و تحلیل پژوهش‌های منتشر شده حوزه شهرسازی با استفاده از روش تحلیل سلسله‌مراتبی در بازه زمانی (1393-1403) می‌باشد. روش تحقیق در این پژوهش مرورسیستماتیک بوده و سعی شده است در چند مرحله مطالعات با روش (AHP) شناسایی و تحلیل شوند. یافته های این پژوهش نشان می‌دهد، در بازه زمانی(1393-1403) 347 مقاله علمی-پژوهشی با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی در نشریات حوزه معماری، شهرسازی و با موضوعات مرتبط به شهرسازی منتشر شده است. موضوعاتی نظیر: بازآفرینی و مرمت شهری، تعاملات اجتماعی، عدالت فضایی، زلزله، توسعه مبتنی بر حمل ونقل عمومی محبوب ترین موضوعات جهت استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی بوده است. همچنین بررسی ها نشان می‌دهد، تحلیل سلسله مراتبی در راستای اثر بخشی بهتر و پوشش نقاط ضعف درمواردی نیازمند تلفیق با سایر روش ها، تکنیک ها و ابزارها میباشد. یافته ها نشان میدهد (GIS) محبوب ترین ابزار جهت استفاده مکمل با تحلیل سلسله مراتبی میباشد. پس از این ابزار، Fuzzy ، TOPSIS، VIKOR و سوآت در رده های بعدی قرار دارند. در نتیجه این پژوهش با شناسایی نقاط ضعف روش تحلیل سلسله مراتبی، شناسایی روش های مکمل فرایند تحلیل سلسله مراتبی، شناسایی حوزه های محبوب جهت انجام پژوهش و شناسایی پراکندگی جغرافیایی انتشار مطالعات با استفاده از این روش گام مهمی در جهت توسعه دانش در این حوزه تحقیقاتی برداشته است.