جغرافیا و روابط انسانی

جغرافیا و روابط انسانی

بررسی بافت با ارزش روستایی با توجه به نشانگرهای فرهنگی و اجتماعی جامعه محلی (مطالعه موردی: روستای زنوزق تبریز)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه معماری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.
2 دانشیار گروه معماری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.
چکیده
طی سالیان متعدد برخی اقدامات دولتی توسط نهاد‌های کشوری صورت گرفت که کمک شایانی در افزایش رغبت روستاییان برای سکونت در روستا صورت گرفته است. این اقدامات در قالب طرح هادی و تسهیلات دولتی انجام گردید اما برخلاف اقدامات صورت گرفته طرح پیشنهادی و اجرایی موفق آمیز نبوده‌است. با توجه به مطالعات صورت گرفته استدلال براین است که برنامه پیشنهادی توجه به نشانگرهای اجتماعی و فرهنگی منطقه‌ای را دست کم گرفته‌است، به طوریکه سبب تمایز آن با سایر مناطق گردیده است. بدین منظور به دنبال بررسی‌های مربوط به فرهنگ و علایق و اعتقادات پرداخته شد. روش انجام این پژوهش به‌صورت کیفی و میدانی-مصاحبه عمیق می‌باشد که با حضور در منطقه موردنظر و مشاهده و مصاحبه رو دررو با افراد انجام گردید. در مرحله اول به مطالعات میدانی پرداخته شد و بدنبال آن داده‌های غیرکالبدی از بین گویه‌ها شناسایی و حذف گردیده و مرتب‌سازی گشت. درمرحله بعدی مولفه‌های کالبدی به دسته‌های مجزا تقسیم‌‌بندی شدند و راهبردهای پیشنهادی ارائه گردید. نتایج حاصل نشان می‌دهد طرح‌های ارائه شده برای بافت‌های با‌ارزش روستایی به دلیل عدم توجه طراحان به نیاز‌های مدرن جامعه و توجه به نیازهای گذشته و قدیمی روستاییان دچار مشکلاتی گردیده است. به دنبال آن روش‌های بومی ساخت و ساز پررنگ شده‌است و تاکید این طرح‌ها بر استفاده از معماری بومی و مصالح بومی می‌باشد که چندان مورد توجه بومیان منطقه قرار نگرفته است. در روستایی زنوزق علی رغم اجرای طرح بهسازی بافت با ارزش روستایی این طرح با شکست مواجه شد بنابراین با بررسی نشانگرهای اجتماعی و فرهنگی بدنبال افزایش کیفیت و رضایتمندی ساکنین و مردم بومی پرداخته شد و راهبردهای مناسب و کاربردی‌تری برای حفظ نشانگرهای اجتماعی و فرهنگی ارائه گردید تا با این امر به حفظ میراث گذشتگان، حفظ بافت بومی روستا و رضایتمندی ساکنین جامعه بومی پرداخته شده است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Investigating the valuable rural fabric according to the cultural and social indicators of the local community (case study: Zanouzagh village, Tabriz)

نویسندگان English

Faezeh Bahadori 1
Tohid Hatami Khanghahi 2
1 Master student, Department of Architecture, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran.
2 Associate Professor, Department of Architecture, University of Mohaghegh Ardabili , Ardabil, Iran.
چکیده English

. During many years, some government measures were taken by the country's institutions, which have been of great help in increasing the desire of the villagers to live in the village. unlike the actions taken, the proposed and implemented plan has not been successful. According to the studies, the argument is that the proposed program has underestimated the attention to regional social and cultural indicators, so that it has been differentiated from other regions.in a way that has distinguished it from other regions. For this purpose, investigations related to culture, interests and beliefs were carried out. The method of conducting this research is qualitative and field-in-depth interview, which was done by being in the target area and observing and interviewing people face to face. In the first stage, field studies were carried out and according to the sources and references, materials and The results show that the designs presented for the valuable rural textures have suffered problems due to the designers' lack of attention to the modern needs of the society and attention to the past and old needs of the villagers. After that, the local methods of construction have been highlighted and the emphasis of these plans is on the use of local architecture and local materials, which have not been paid much attention by the natives of the region. In Zanouzag, despite the implementation of the project to improve the rural fabric with value, this project failed, therefore, by examining the social and cultural indicators, we sought to increase the quality and satisfaction of the residents and local people, and provide more appropriate and practical strategies to maintain the social and cultural indicators. It was done to preserve the heritage of the past, preserve the native texture of the village and satisfy the residents of the native community.

کلیدواژه‌ها English

Valuable rural fabric
social indicators, cultural indicators
Zanouzgh village of Tabriz
دشتی، س ،منوری س. م و ،سبزقبایی ،غر (۱۳۸۵) راهکارهای دستیابی به توسعه پایدار روستایی با استفاده از ارزیابی توان محیط زیست حوضه آبخیز زاخرد مجله علوم محیطی، سال ششم شماره دوم ۵۱-۳۸.
دهخدا علی اکبر لغت ،نامه انتشارات دانشگاه تهران تهران ۱۳۱۹.
ذاکری، س، ح، (۱۳۸۳) نقش هیرمند در توسعه کشاورزی سیستان پایان نامه کارشناسی ارشدگروه جغرافیا دانشگاه اصفهان.
ذوقی توتکابنی، مهرنوش و همکاران از محله سنتی تا محله ،پایدار کنفرانس ملی توسعه پایدار و عمران شهری اصفهان ۱۳۹۰.
زیاری، کرامت الله بررسی آسایش و امنیت در محله های شهر یزد پژوهشهای جغرافیای انسانی، شماره ۷۶ تهران ۱۳۹۰.
ساسان ،پور ،فرزانه مبانی پایداری توسعه کلانشهرها با تأکید بر کلانشهر تهران نشر مرکز مطالعات و برنامه ریزی شهر تهران تهران ۱۳۹۰.
سجادی قائم مقامی پروین و همکاران اصول پایداری اجتماعی در مجتمع های مسکونی از دید جامعه صاحب نظران و متخصصان ایرانی مجله صفه شماره ۵۱ ،1390.
صالحی میلانی، ساسان اهداف و شاخصهای تحقق پایداری فرهنگی مجله نامه معماری و شهرسازی، تهران،۱۳۸۹.
صداقتی عاطفه و همکاران سنجش میزان توسعه یافتگی محلات شهری با رویکرد توسعه پایدار (نمونه موردی محله هجرت و آبکوه شهر مشهد مجله علمی پژوهشی نواندیشان، تهران ۱۳۸۹.
صدوق، سح و سعیدی، ع. (۱۳۸۵)، «نظام فضائی به مثابه جوهره مطالعات جغرافیایی» جغرافیا (نشریه علمی - پژوهشی انجمن جغرافیایی ایران دوره ،جدید سال چهارم، شماره ۱۰ و ۱۱٢٠-٧.
معصومی، سلمان و همکاران توسعه محله ای در راستای پایداری شهر تهران اولین کنفرانس بین المللی مدیریت
معین محمد لغت نامه انتشارات امیر کبیر، تهران ۱۳۵۰.
ملکی، سعید و همکاران بررسی نقش مؤلفه های منظر شهری در ارتقای سطح احساس امنیت شهروندان در            فضاهای عمومی شهر اهواز مطالعه موردی محله گلستان مجله پژوهشهای شهری، شماره ۱، تهران، ۱۳۹۳.
موسوی، یعقوب محله نوین الگوهای جامعه شناسی شهری از توسعه محلهای مجله منظر ، شماره ۱۸ تهران.
موسوی، یعقوب محله نوین الگوهای جامعه شناسی شهری از توسعه محلهای مجله منظر، شماره ۱۸، تهران۱۳۹۱.
مهسا عبدالله زاده خیابانهای پیاده محور گامی به سوی توسعه شهری ،پایدار مجله دانش نما دوره ی سوم اصفهان  ۱۳۹۳.
نسترن مهین و همکاران ارزیابی شاخصهای پایداری اجتماعی با استفاده از فرآیند تحلیل شبکه (ANP) ، نشریه جامعه شناسی کاربردی مجله پژوهشی علوم انسانی دانشگاه اصفهان شماره ۳ اصفهان ۱۳۹۲.
نقی زاده، محمد، تأملاتی در نسخه ایرانی توسعه پایدار شهری انتشارات نشر شهر، تهران، ۱۳۹۰.
هادیزاده ،زرگر صادق و همکاران سنجش پایداری اجتماعی در سطح محلات ،دریادل گوهرشاد مشهد، مجله جغرافیا و توسعه ناحیهای شماره ۲۱، تهران، ۱۳۹۱.
هودسنی هانیه بهبود ساختاری فضایی محلات شهری در چارچوب توسعه ی محله ای پایدار نمونه موردی محله جلفا) پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد طراحی شهری دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ۱۳۸۴.
یمانی، پریسا، بررسی نمونههایی از محله ها و خانه های پایدار ماهنامه ی دانش ،نما سال بیست و یکم، دوره ی سوم اصفهان ۱۳۹۱.
 
 
. Ministère de la Culture et de la Communication. Instruction du 4 Mars 1981 du Ministre de la Culture et de la Communication; Ministère de la Culture et de la Communication: Paris, France, 1982. (In French)
. Rivard, R. 1988. Museums and ecomuseums: questions and answers. In J. A. Gjestrum & R
 Alexander, Jeffrey (1988). "The New Theoretical Movement". In Smelser, N. J. Handbook of Sociology. Beverly Hills, CA: Sage Publications. pp. 77–101.
Analyzing Cultural Markers to Characterize Regional Identity for Rural PlanningalcFo Knaps and Sylvia Herrmann  . (2018).
Boylan, P. 2006. The Intangible Heritage: a Challenge and an Opportunity for Museums and   Museum Professional Training. International Journal of Intangible Heritage, 1: 54-65
Brewer, Benjamin (2011),  “The Long Twentieth Century and the Cultural Turn: World- Historical Origins of Cultural Economy” in American Sociological Association, Volume XVII, Number 1, pp.39-57
Lynch, Kenny (2005), Rural-Urban Interaction in the Developing World, London, Routledge; 1 edition
 Thompson-Fawcett & Ancell Sarah, The Social Sustainability of Medium Density Housing: A Conceptual Model and Christchurch Case Study, University of Otago, New Zealand,
Van Exel, N. , G. de Graaf. 2005. Q Methodology: A Sneak Preview. Amsterdam, Boston, Heidelberg, et al, pp. 209–215.
Van kamp, Irene et al. 2003. Urban Environmental Quality and Human Well-being toward a Conceptual Framework and Demarcation of Concepts. Literature Study, Journal of Landscape and Urban Planning 65, 5-18.
Van poll. 2000. Approaches and methods of urban residential environmental quality assessment. Translated and compiled by Mojtaba Rafieian, Jamshid Moloudi. 2011. Tehran: Azarakhsh publication. [in Persian]. Psy67. Alexander, Jeffrey. C. 1988. Action and its Environments, in J. Alexander(ed), Action and its Environments. Toward a New Synthesis, New York: Columbia University Press.

  • تاریخ دریافت 21 شهریور 1402
  • تاریخ بازنگری 29 مهر 1402
  • تاریخ پذیرش 24 شهریور 1402