جغرافیا و روابط انسانی

جغرافیا و روابط انسانی

ارزیابی شاخص‌های خدمات شهری در مناطق کلان‌شهر کرمانشاه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان‌، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه‌، ایران
چکیده
خدمات شهری به عنوان ابزار مدیریت توسعه شهری و عامل اصلی تداوم حیات شهری است که بدون آن زندگی شهروندان از فعالیت باز می‌ماند. توزیع عادلانه‌ی خدمات می‌تواند از یک سو شهر را به سمت توسعه‌ی پایدار سوق دهد و از سوی دیگر نوعی تعادل در پراکنش جمعیت به همراه داشته باشد. هدف اصلی این پژوهش ارزیابی شاخص‌های خدمات شهری در مناطق هشت‌گانه کلان‌شهر کرمانشاه می‌باشد که گردآوری اطلاعات و داده‌ها به صورت کتابخانه‌ای و اسنادی صورت گرفته است و با استفاده از روش MEREC هشت شاخص استفاده شده در پژوهش وزن‌دهی و سنجش و رتبه-بندی مناطق با استفاده از مدل CoCoSo انجام شده است. نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده‌ها با مدل کوکوسو نشان می‌دهد؛ امتیاز K (‌بیانگر جمع میانگین هندسی و میانگین‌ حسابی سه استراتژی Ka، Kb و Kc می‌باشد) هر گزینه‌ای بزرگتر باشد نشان از برتری آن گزینه دارد به طوری که منطقه هشت با بیشترین امتیاز مقدار 82/2 در رتبه اول، منطقه یک با امتیاز 59/2 در رتبه دوم، منطقه چهار با امتیاز 52/2 در رتبه سوم، منطقه دو با امتیاز 47/2 در رتبه چهارم، منطقه شش با امتیاز 33/2 در رتبه پنجم، منطقه هفت با امتیاز 03/2 در رتبه ششم، منطقه سه با امتیاز 45/1 در رتبه هفتم و نهایتاً منطقه پنج با کمترین امتیاز مقدار 43/1 در رتبه هشتم قرار گرفته‌اند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Evaluation of urban service indicators in Kermanshah metropolitan areas

نویسنده English

chnour mohammadi
2- young Researchers and Elite Club, Kermanshah Branch, Islamic Azad University, Kermanshah, Iran
چکیده English

Urban services as a tool for urban development management and the main factor of the continuation of urban life, without which the life of citizens will cease to function. The fair distribution of services can lead the city to sustainable development on the one hand and on the other hand it can bring a kind of balance in population distribution. The main goal of this research is to evaluate urban service indicators in the eight areas of Kermanshah metropolis that the collection of information and data has been done in the form of library and documents and using the MEREC method the eight indicators used in the research were weighted and the measurement and ranking of the areas was done using the CoCoSo model. The results of data analysis with the Cocoso model show; K score (represents the sum of the geometric mean and the arithmetic mean of three strategies Ka, Kb and Kc) whichever option is larger indicates the superiority of that option. So that area eight with the highest score of 2.82 is in the first place, area one with a score of 2.59 is in the second place, area four with a score of 2.52 is in the third place, area two with a score of 47.2 in fourth place, area six with a score of 2.33 is in the fifth place, area seven with a score of 2.03 is in the sixth place, area three with a score of 1.45 in the seventh place and finally area five with the lowest score of 1.43 has been ranked eighth.

کلیدواژه‌ها English

Indicators of urban services
eight regions
Kermanshah metropolis
  • اسمعیل­پور، نجما و شکیبامنش، مهدی (1398)، تحلیل نابرابری فضایی در برخورداری از کاربری­های خدمات شهری نمونه موردی شهر یزد، فصلنامه علمی برنامه­ریزی فضایی (جغرافیا) سال نهم، شماره دوم، صص 84-71.
  • امیر انتخابی، شهرام؛ اکبری، مجید، طالشی انبوهی، مرضیه و درویشی، هدایت­الله (1401)، تحلیل ظرفیت­سنجی توسعه منطقه­ای با رویکرد آمایش سرزمین مورد مطالعه استان کرمانشاه، نشریه علمی برنامه­ریزی توسعه کالبدی، سال هفتم، شماره ۳، صص 78-65.
  • بزی، خدا رحم، صیاد سالار­ی، یاسین و معمری ابراهیم (­۱۳۹۸)، مانیتورینگ و ردیابی نابرابری خدمات و امکانات درون شهری با رویکرد عدالت فضایی مطالعۀ موردی شهر گرگان، دو فصلنامه جغرافیای اجتماعی شهری، دوره 6، شماره 1، صص٤٢-
  • پارسا، شهرام؛ پور­احمد، احمد؛ حاجی، مهسا و جعفری، اسماعیل (۱۳۹۷)، ارزیابی میزان رضایتمندی ساکنان محله سیروس تهران از خدمات شهرداری، فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات برنامه­ریزی سکونتگاه­های انسانی، دوره ۱۳، شماره ۴، 841-821.
  • پوراحمد، احمد؛ زنگنه شهر­کی، سعید  و صابری، علی (1402)، تحلیل عدالت فضایی در دسترسی به خدمات شهری نمونه موردی شهر یاسوج، جغرافیا و توسعه، دوره 21، شماره 71،  صص32-1.
  • حاتمی­نژاد، حجت؛ کلانتری خلیل­آباد، حسین؛ علیخانی، هدی؛ ترشیزی ، مهسا و باجلاله، راحله (1399)، تحلیل عدالت اجتماعی با تأکید بر توزیع فضایی کاربری­های شهری و میزان رضایت شهروندان در منطقه یک کلان­شهر مشهد، نشریه علمی تخصصی شباک، دوره 6، شماره 2، صص 14-1.
  • داداش­پور، هاشم و رستمی، فرامرز (۱۳۹۰) سنجش عدالت فضایی یکپارچه­ی خدمات عمومی شهری براساس توزیع جمعیت، قابلیت دسترسی و کارایی در شهر یاسوج، مجله­ی مطالعات و پژوهش­های شهری و منطقه­ای، دوره­ی ۳، شماره­ی ۱۰، صص ۲۲-۱.
  • زارعی، یعقوب (1397)، تبیین وضعیت برخورداری محلات شهری در دسترسی به کاربری­های خدماتی مورد مطالعه محلات شهر خورموج، فصل­نامه­ی مطالعات توسعه­ی اجتماعی- فرهنگی، دوره­ی هفتم، شماره­ی ۲، صص ١٨٠-١٤٧.
  • زاهدی یگانه­، امیر؛ شمس، مجید؛ ملک حسینی، عباس، و بهارلو، ایمان (۱۳۹۸)، تحلیل توزیع فضایی خدمات شهری با تأکید بر مدل­های برنامه­ریزی شهری (نمونه موردی شهر تهران)، فصلنامه جغرافیا برنامه­ریزی منطقه­ای، دروه 9، شماره 2،صص ۲۰-۷.
  • زند مقدم، محمد­رضا؛ الماسی مفیدی، حسین و زیویار، پروانه (1400)، پراکنش فضایی رضایت از دسترسی به خدمات شهری در شهرهای میان اندام (مطالعه موردی: شهر بومهن)، فصل­نامه علمی- پژوهشی آمایش محیط، دوره 14، شماره 54، صص 112-99.
  • سالنامه آماری سال­ (1399)­، سازمان مدیریت و برنامه­ریزی استان کرمانشاه.
  • عزیزی دانالو، سمانه و مجتبی­زاده خانقاهی، حسین (۱۳۹۹)، ارائه مدل توزیع عادلانه خدمات شهری مبتنی بر اجتماعی مطالعه موردی منطقه ۱۱ شهر تهران، فصلنامه شهر پایدار، دوره 3، شماره٤، صص ۹۰-۷۵.
  • فرجی دارابخانی، محمد؛ افرادیی، عباس؛ سامانی­نژاد، محمد جواد و شاهینی­فر، حمیدرضا (1402)، تحلیل و ارزیابی ابعاد شهر هوشمند از دیدگاه شهروندان شهر کرمانشاه، فصلنامه چشم­انداز شهرهای آینده، دوره 4، شماره 2، صص 112-95.
  • گنجی­پور، علی؛ کلانتری، محسن؛ رضویان، محمد تقی؛ توکلی­نیا، جمیله (1402)، عدالت فضایی در پراکنش خدمات عمومی شهر (مطالعه موردی: منطقه هشت شهر تهران)، فصلنامه آمایش سیاسی فضا، دوره 5، شماره 3، صص 101-82.
  • محمدی، چنور؛ محمدی، سعدی و داوری، الهام (1400)، سنجش و تحلیل عدالت فضایی کاربری­های خدمات شهری (مطالعه موردی: محلات منطقه دو شهر اردبیل)، فصل­نامه آمایش محیط، دوره 14، شماره 53، صص 66-43.
  • مشفقی­فر، شکوفه؛ عزت­پناه، بختیار و موسوی، میرنجف (1400)، ارزیابی خدمات شهری در مناطق ده­گانه کلانشهر تبریز، فصلنامه جغرافیا و مطالعات محیطی، سال دهم، شماره سی و هفت، صص 98-79.
  • ممبینی، خداداد و بشارتی­فر، صادق (1400)، تحلیلی بر نابرابری­های فضایی در برخورداری از کاربری­های خدمات شهری در نفت شهر آبادان، نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، سال بیست و یکم، شماره ۶۱، صص 176- 153.
  • نامدار اردکانی­، محمد جعفر و شکور، علی (1400)، تعیین میزان توسعه­یافتگی مناطق یازده­گانه شهرستان شیراز از نظر شاخص­های خدمات شهری و فرهنگی، فصلنامه علمی پژوهش و برنامه­ریزی شهری، دوره 12، شماره 47، صص 24-1.
  • نصیری هنده خاله، اسماعیل (۱۳۹۷)، تحلیل نابرابری­های فضایی توزیع خدمات شهری با رویکرد عدالت فضایی با استفاده از مدل ویکور مطالعه موردی شهر قزوین، مجله آمایش جغرافیایی فضا، دوره ۸، شماره 28، صص ۱۵۳-۱۳۳.
  • وارثی، حمیدرضا؛ قائدرحمتی؛ صفر و باستانی­فر، ایمان (۱۳۸۶)، بررسی اثرات توزیع خدمات شهری فضایی جمعیت نمونه موردی مناطق شهر اصفهان، مجله جغرافیا و توسعه، دوره 5، شماره ۹­، صص ۱۰۶-۹۱.
  • یزدانی، محمد حسن؛ محمدی، چنور و هاشمی معصوم­آباد، رضا (1399)، بررسی وضعیت دسترسی به خدمات شهری با تأکید بر عدالت اجتماعی (مطالعه موردی مناطق چهارگانه شهر اردبیل)، فصلنامه علمی برنامه­ریزی رفاه توسعه اجتماعی، سال یازدهم، شماره ۴۵، صص 146-117.
  • , F.(2020). Spatial equity analysis of urban green space based on Spatial Design Network Analysis (sDNA): A case study of central Jinan, China .Sustainable Cities and Society .doi: https://doi.org/10.1016/j.scs.2020.102256.
  • ‏Marcotullio, P. J. (2001). Asian urban sustainability in the era of globalization. Habitat International, 25(4), 577-598.‏
  • Taleai, M., Sliuzas, R., & Flacke, J. (2014). An integrated framework to evaluate the equity of urban public facilities using spatial multi-criteria analysis. Cities, 40, 56-69.‏

  • تاریخ دریافت 02 آبان 1402
  • تاریخ بازنگری 30 مهر 1403
  • تاریخ پذیرش 14 آذر 1402