ارزیابی پتانسیل ژئوتوریسمی چشمه کارستی تاپ تاپان با استفاده از مقایسه روش‌های کوبالیکوا و سرانو گونزالز-تروبا

لقمان نیا, کوثر; حسین زاده, مریم; کرمی, فریبا

doi:10.22034/gahr.2024.444229.2055

ارزیابی پتانسیل ژئوتوریسمی چشمه کارستی تاپ تاپان با استفاده از مقایسه روش‌های کوبالیکوا و سرانو گونزالز-تروبا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

کوثر لقمان نیا

مریم حسین زاده

فریبا کرمی

گروه ژئومورفولوژی، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

10.22034/gahr.2024.444229.2055

چکیده

هدف از این تحقیق ارزیابی توان ژئوتوریسمی محدوده‌ی چشمه کارستی تاپ‌تاپان با استفاده از دو روش مقایسه‌ای کوبالیکوا و سرانو گونزالز-تروبا می‌باشد. روند پژوهش به این صورت است که ابتدا ژئوسایت‌های موردنظر در حوضه شناسایی شده و برای بررسی بهتر و جمع‌آوری اطلاعات کارت شناسایی برای آنها تعریف شده است. 5 منطقه ژئوتوریستی شناسایی شد که شامل چشمه تاپ تاپان، قزل داغی، غارقدمگاه بادامیار، مسجد سنگی چراغیل، آبشار گنبرف می‌باشند. پس از ارزیابی ژئوسایت‌ها تاثیر آنها بر روی ژئوتوریسم منطقه مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج به دست آمده از ارزیابی‌ها نشان می‌دهد که شاخص زایش در روش سرانو گونزالز بالاترین ارزش را به خود اختصاص داده است و همچنین شاخص چشم‌اندازها و زیبایی ظاهری هم در هر دو روش ارزش بالایی را به خود اختصاص دادند و همچنین جنبه فرهنگی، علمی و آموزشی آن‌ها نیز از ارزش نسبتا خوبی برخوردار بود. در این میان شاخص حفاظتی در هر دو روش امتیاز پایین را کسب نمود. در مجموع روش سرانو گونزالز با امتیاز 54 جایگاه بالاتری را نسبت به روش کوبالیکوا با امتیاز5/8 بدست آورده است.

کلیدواژه‌ها

پتانسیل ژئوتوریسمی

چشمه کارستی

روش کوبالیکوا

روش سرانو گونزالز-تروبا

موضوعات

گردشگری

عنوان مقاله English

Evaluation of geotourism potential of Top Tapan karst spring by comparing Kubalikova and Serrano Gonzalez-Truba methods

نویسندگان English

Kosar Loghmannia

Maryam Hosseinzadeh

Fariba Karami

Department of Geomorphology, Faculty of Planning and Environmental Sciences, Tabriz University, Tabriz, Iran

چکیده English

The purpose of this research is to evaluate the geotourism potential of the Top Tapan karst spring area using two comparative methods, Kubalikova and Serrano Gonzalez-Truba. The process of the research is that first the desired geosites are identified in the watershed and for better examination and collection of identification card information is defined for them. 5 geotourism areas were identified, including Top Tapan Spring, Qezel Daghi, Badamiar Cave, Sangi Chiraghil Mosque, Ganbarf Waterfall. After evaluating the geosites, their impact on the geotourism of the region has been investigated. The results obtained from the evaluations show that the fertility index in the Serrano Gonzalez method has the highest value, and the prospects and appearance index have also been assigned a high value in both methods, as well as the cultural, scientific and educational aspect. They were also relatively good value. Meanwhile, the protection index scored low in both methods. In total, Serrano Gonzalez's method with 54 points has obtained a higher position than Kubalikova's method with 5.8 points.

کلیدواژه‌ها English

Geotourism potential

Karst spring

Kubalikova method

Serrano Gonzalez-Truba method

زنگنه اسدی، محمدعلی؛ امیراحمدی، ابوالقاسم؛ شایگان یگانه، علی اکبر (1394). ارزیابی ژئومورفوسایت‌ها درایران به منظور حفاظت و نیل به توسعه پایدارآن. دومین کنفرانس بین المللی توسعه پایدار، راهکارها و چالش‌ها با محوریت کشاورزی ، منابع طبیعی، محیط زیست و گردشگری، تبریز.
بابلی موخر، حمید؛ رامشت، محمدحسین (1397). ارزیابی توانمندی‌های منطقه تشان شهرستان بهبهان براساس روش پرالونگ به منظور دستیابی به توسعه پایدار. فصلنامه جغرافیای طبیعی، دوره12، شماره43، صص 70-53.
خالقی، سمیه؛ حسین‌زاده، محمدمهدی (1397). ارزیابی ظرفیت ژئومورفوتوریسم منطقه ویژه پارس جنوبی با روش پریرا. فصلنامه اکوسیستم‌های طبیعی ایران، دوره9، شماره4، صص 32-16.
خبازی، مصطفی؛ فهیمی‌فر، اصغر؛ اشتهاردیان، احسان‌اله؛ نوحه‌سرا، مریم؛ روحانی‌فرد، زهره (1394). روش ارزیابی ژئوتوریسم چشمه‌های آبگرم به روش پرالونگ اصلاح شده مطالعه موردی: آبگرم جوشان کرمان. فصلنامه علمی-پژوهشی نقش جهان، دوره5، شماره3، صص 28-18.
رستگار، ابراهیم؛ دارابی، حسن (1401). ارزیابی کمی پتانسیل‌های ژئوتوریستی شهرستان فیروزآباد: فرصتی برای توسعه پایدار منطقه‌ای. پژوهش‌های ژئومورفولوژی کمی، دوره11، شماره 3، صص 143-120.
شایان یگانه، علی‌اکبر؛ زنگنه‌اسدی، محمدعلی؛ امیراحمدی، ابوالقاسم (1395). نگرشی نوین در ارزیابی ژئومورفوسایت‌ها و ژئوسایت‌ها در ایران. فصلنامه مطالعات مدیریت گردشگری، دوره11، شماره34، صص 64-41.
شریفی پیچون، محمد؛ قادری، مهدیه (1401). ارزیابی قابلیت‌های زمین‌گردشگری سایت‌های ژئومورفولوژیکی کویری براساس روش کامنسکوی اصلاح شده مطالعه موردی: کویرهای استان یزد. پژوهش‌های ژئومورفولوژی کمی، دوره11، شماره3، صص 199-180.
عزیزی، مهتا؛ زارعی، قاسم (1402)، توان‌سنجی پتانسیل‌های ژئوتوریستی و مدیریت توسعه آن در شهر هشتجین، جغرافیا و روابط انسانی، دوره6، شماره3، صص 283-264.
کرم، امیر؛ میهن‌پرست، انسیه (1401). ارزیابی پتانسیل ژئوتوریسم منطقه طالقان با استفاده از روش کوبالیکوا. فصلنامه علمی برنامه‌ریزی منطقه‌ای، دوره12، شماره 46، صص 32-17.
کامران، حسن؛ علیزاده، محمد؛ نیکبخت، ریحانه (1399). ارزیابی توانمندی‌های ژئوسایت‌های منتخب استان اصفهان با مدل بریلها. جغرافیا (فصلنامه علمی پژوهشی و بین‌المللی انجمن جغرافیایی ایران)، دوره18، شماره64، صص 22-5.
مقصودی؛ مهران؛ گنجائیان، حمید؛ صفدری، المیرا؛ عبدالملکی، میلاد(1398)، شناسایی و ارزیابی پیش ژئوسایت‌های استان زنجان و ارزیابی تأثیر آن بر توسعه گردشگری پایدار. فصلنامه علمی مطالعات مدیریت گردشگری، دوره 14، شماره48، صص 178-149.
مختاری؛ داوود(1394)، ژئوتوریسم. انتشارات دانشگاه تبریز.
نوجوان؛ محمدرضا؛ میرحسینی ده‌آبادی، سیدابوالقاسم؛ رامشت، محمدحسین(1388). ژئوتوپ‌های یزد و جاذبه‌های آن. مجله جغرافیا و توسعه، دوره7، شماره13، 60-47.
Braholli, E., & Dhimitri, J. (2022). Analysis Of The Geotouristic Potential Of Geosites In Divijake-Karavasta National Park, Albania. Journal of Geologos: 141-155.
Dollma, M. (2019). Geotourism Potential of Thethi National Park (Albania). International Journal Of Geoheritage And Parks, 7(2): 85-90.
Dowling, R. K., & Newsome, D. (eds). (2006). Geotourism, Oxford: Elsevier Butterworth-Heinemann. 352.
Ghosh, A., Mukhopadhyay, S., & Chatterjee, S. (2021). Assessment Of Geoheritage And Prospects Of Geotourism: An Approach To Geoconservation Of Important Geological And Geomorphological Sites Of Puruliya District, West Bengal, India. International Journal Of Geoheritage And Parks, 20
Maghsoudi, M., & Rahmati, M. (2018). Geomorphosite Assessment Of Lorestan Province In Iran By Comparing Of Zouros And Comanescu's Methods (case study: Poldokhtar area, Iran). Geo journal Of Tourism and Geosites, 21(1): 266.
Manyoe, I.N., Pongoliu, Y.I., & Napu, S.S. (2022). Geosite And Geomorphosite Assessment For Geotourism Purpose: case studyOf The Islands In Kwandang Bay, North Gorontalo. Journal Tunas Geography, 11(1): 2622-9528.
Pereira, P., & Pereira, D. (2010). Methodological guidelines for geomorphosite assessment. Geomorphologie: Relief, Processus, Environment, 16(2), 215-222.