جغرافیا و روابط انسانی

جغرافیا و روابط انسانی

ارزیابی کیفیت محیط شهر ایذه از دیدگاه برنامه‌ریزی شهری تنوع‌گرا برای سه گروه اجتماعی (زنان، کودکان، سالمندان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
2 استادیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
3 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
چکیده
برنامه‌ریزی شهری تنوع‌گرا، رویکرد جدیدی در طراحی و توسعه شهری است که هدف آن ایجاد فضاهایی است که برای تمام افراد جامعه، با توجه به نژاد، طبقه اجتماعی، سن، جنسیت، معلولیت‌ها و سایر تفاوت‌ها، جامع و دسترس‌پذیر باشد. این رویکرد بر اصول عدالت اجتماعی، برابری فرصت‌ها و شناسایی تنوع انسانی تأکید دارد. هدف از این مطالعه، ارزیابی کیفیت محیط شهر ایذه از دیدگاه برنامه‌ریزی شهری تنوع‌گرا و پاسخگویی به نیازهای سه گروه اجتماعی زنان، کودکان و سالمندان می‌باشد. این مطالعه ازنظر هدف کاربردی و ازنظر روش، توصیفی- تحلیلی می‌باشد. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه محقق ساخته و برای تحلیل داده‌ها از آزمون تی تک نمونه‌ای در نرم‌افزار SPSS.26 استفاده‌شده است. بر پایه نتایج آزمون تی تک نمونه‌ای، کیفیت محیط شهر ایذه ازنظر شاخص ایمنی و امینت، امکانات و خدمات عمومی، حمل‌ونقل عمومی، فضاهای بیرونی در پاسخ به نیازهای هر سه گروه اجتماعی پایین‌تر از سطح متوسط است. تحلیل‌ها نشان می‌دهد برای دستیابی به محیط شهری تنوع‌گرا و همه‌شمول، گذر از رویکرد یکسان نگر به رویکرد تنوع‌گرا و گنجاندن تنوع‌ها و تفاوت‌ها در فرایند سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی شهری ضروری است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Environmental Quality Evaluation of Izeh City Focusing on Diverse Urban Planning for Three Social Groups (Women, Children, and the Elderly)

نویسندگان English

Majid Goodarzi 1
Zahra Soltani 2
Sara Rahmani 3
1 Associate Professor of Geography and Urban Planning, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran
2 Assistant Professor of Geography and Rural Planning, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran
3 MA Student of Geography and Urban Planning, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran
چکیده English

As a novel approach in urban design and development, diversity-oriented urban planning aims to create spaces that are comprehensive and accessible to all members of society, regardless of race, social class, age, gender, disabilities, and other differences. This approach emphasizes the principles of social justice, equality of opportunities, and the recognition of human diversity. The present study aims to evaluate the environmental quality of Izeh City, focusing on diversity-oriented urban planning and responding to the needs of three social groups: women, children, and the elderly. The applied study employed a descriptive-analytical research method. A researcher-made questionnaire was used to collect data. For data analysis, a one-sample t-test was employed in SPSS.26. As the one-sample t-test results demonstrate, the environmental quality of Izeh city regarding indicators such as safety and security, public facilities and services, public transportation, outdoor spaces is lower than the average level in response to the needs of all three social groups. The analyses show that to achieve a diverse and inclusive urban environment, it is necessary to move from a homogenous approach to a diversity-oriented one that includes diversities and differences in urban planning and policymaking.

کلیدواژه‌ها English

diversity-oriented urban planning
environmental quality
social groups
Izeh City
  1. ارژنگی، حجت و محمدی، علیرضا. (1398). ارزیابی کیفیت محیط شهری (مطالعه موردی: منطقه چهار شهر اردبیل). توسعه پایدار محیط جغرافیایی، دوره 2، شماره 3، صص. 18 –
  2. اسدی، یاسمین، جلوخانی نیارکی، محمدرضا و عزی­مند، کیوان. (1399). بررسی کیفیت محیط‌زیست زندگی شهری با استفاده از تحلیل چند معیاره (مطالعه موردی: منطقه 6 تهران). پژوهش­های جغرافیای انسانی، دوره 52، شماره 1، صص. 383 –
  3. امیری، منصور و قره بیگلو، مینو. (1400). کیفیت فضای باز شهری در تعامل با کودکان. مطالعات شهر ایرانی اسلامی، دوره 2، شماره 6، صص. 72- 63.
  4. براتی، ناصر و کاکاوند، الهام. (1392). ارزیابی تطبیقی محیط سکونت شهری با تأکید بر تصویر ذهنی شهروندان. هنرهای زیبا: معماری و شهرسازی، دوره 18، شماره 3، صص. 32- 25.
  5. رهبری، لادن و شارع پور، محمود. (1393). جنسیت و حق به شهر: آزمون نظریه لوفور در تهران. مجله جامعه شناسی ایران، دوره 15، شماره 1، صص. 141 –
  6. زاهدی اصل، محمد و درویشی­فرد، علی‌اصغر. (1395). عوامل اجتماعی مؤثر بر میزان سلامت اجتماعی سالمندان (مطالعه موردی: سالمندان شهر کوهدشت).برنامه ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، دوره 7، شماره 26، صص. 32 –
  7. صرافی، مظفر و محمدی، علیرضا. (1396). سنجش کیفیت محیط شهری (مطالعه موردی: برازجان). دانش شهرسازی، دوره 1، شماره 1، صص. 53 –
  8. محمد ابراهیمی جهرمی، مهشید و اشنوایی نوش‌آبادی، امیر. (1399). اولویت‌بندی مؤلفه‌های مؤثر بر کیفیت محیط شهری (مطالعه موردی: شهر شیراز). برنامه ریزی فضایی، دوره 12، شماره 3، صص. 66 –
  9. Berglund, E. K. (2007). Doing Things Differently: Women’s Design Service At 20. London: Women's Design Service.
  10. Blunt, A., & Wills, J. (2000). Dissident Geographies: An Introduction To Radical Ideas And Practice. Londra: Routledge.
  11. Bondi, L. (1991). Gender Divisions And Gentrification: A Critique. Transactions of the Institute of British Geographers, New Series, 16(2), 190–198.
  12. Bondi, L. (1998). Sexing The City. In R. Fincher & J. M. Jacobs (Eds.), Cities of difference (pp. 177-200). New York: Guilford.
  13. Bourdieu, P. (2014). Eril Tahakküm [Masculine Domination]. (B. Yılmaz, Trans.).
  • İstanbul: Bağlam Kitabevi.
  1. Çakır, S. (2009). Osmanlı’da Kadınların Mekanı, Sınırlar ve İhlaller. In A. Alkan (Eds.), Cins Cins Mekan (pp.76-101). İstanbul: Varlık Yayınları.
  2. Cihangir Çamur, K. & Özüduru, B. (2017). Kentsel Mekan, Planlama ve Kadın: Ankara Üzerinden Bir Değerlendirme. In TMMOB Şehir Plancıları Odası Kadın Komisyonu Sempozyum Bildirileri Kitabı (Toplumsal Cinsiyet ve Kent-Mekan), (pp. 239-254), Ankara.
  3. Desai, M. (2007). Introduction. In M. Desai (Eds.), Gender and the built environment in India (pp. 1-29). New Delhi: Zubaan.
  4. Fincher, R., & Iveson, K. (2008). Planning and diversity in the city: Redistribution, recognition and encounter: Macmillan International Higher Education.
  5. Mercan Efe, G. (2020). Bing Able to Exist in the City in Defiance of Planning: An Examination on a Woman-Friendly City in Izmir-Konak. Planning, 30(2):273-293 | DOI: 14744/planlama.2020.08379
  6. Siew-Imm Ng et al. (2021).The Importance of Age -Friendly City on Older Peoples Continuity and Life Satisfaction.
  7. Viviana, A.C.V., Femke Niekerk, F., & Terry van Dijk, T. (2023). Making child-friendly cities: A socio-spatial literature review.

  • تاریخ دریافت 07 تیر 1403
  • تاریخ بازنگری 01 آبان 1403
  • تاریخ پذیرش 22 تیر 1403