جغرافیا و روابط انسانی

جغرافیا و روابط انسانی

تأثیر پیامدهای تغییرات اقلیمی منطقه غرب آسیا بر چالش‌های منابع آبی جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد ژئوپلیتیک، گروه ژئوپلیتیک، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش، تهران، ایران
2 گروه جغرافیا، استادیار دانشگاه دفاع ملی، تهران، ایران
3 گروه جغرافیا، دانشیار دانشگاه امام علی، تهران، ایران
چکیده
در طـی دهـه‌هـای اخیـر افزایش جمعیت جهان و تغییرات آب‌وهوایی به‌عنوان اصلی‌ترین چالش منابع آبی برای صلح و امنیت بین‌الملل به همراه بوده است که کمبود آب به یکی از چالش‌های مهم امنیت زیست‌محیطی در سطح بین‌الملل تبدیل‌شده است. ازاین‌رو سازمان‌های مختلف در جهان به مطالعه ابعاد این تغییرات پرداخته‌اند که پیامدهای اجتماعی و سیاسی متنوعی ازفروسایی و فرسایش محیطی، گرمایش جهانی و کشمکش بر سر منابع آبی کانون مطالعات امنیتی قرن بیست‌ویک را موردتوجه قرار داده است. با توجه به آنچه مطرح شد، پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی تحلیلی در پی پاسخ به این پرسش محوری است که پیامدهای تغییرات اقلیمی منطقه غرب آسیا چگونه بر چالش‌های منابع آبی جمهوری اسلامی ایران تأثیر می‌گذارد؟ این پژوهش از نوع کاربردی بوده و جمع‌آوری داده‌ها با استفاده از روش مطالعات کتابخانه‌ای و انجام مصاحبه با خبرگان صورت پذیرفته است. جامعه آماری پژوهش شامل جمعی از خبرگان و کارشناسان ژئوپلیتیک و امنیت زیست‌محیطی با حداقل سابقه ده سال کار تخصصی در مشاغل راهبردی و جمعی از اساتید دانشگاه‌های داعا و دافوس ارتش جمهوری اسلامی ایران با تخصص‌های مرتبط با موضوع پژوهش بوده است. یافته‌های تحقیق نشان داد که تغییرات اقلیمی با چالش‌های عمده زیست‌محیطی همراه است که مهم‌ترین این چالش‌ها شامل بحران‌های مرتبط با منابع آبی، خشک‌سالی، گرمایش زمین، سیل و بیابانزایی موجب بحران منابع آبی و امنیت زیست محیطی را با چالش روبه‌رو کرده است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

The impact of the consequences of climate change in the West Asian region on the challenges of water resources in the Islamic Republic of Iran

نویسندگان English

aliakbar shadalizadeh 1
Cyrus Fakhri 2
Ali Hanafi 3
1 Master's student in Geopolitics, Department of Geopolitics, Faculty of Social Sciences, Army Command and Staff University, Tehran, Iran
2 Department of Geography, Assistant Professor, National Defense University, Tehran, Iran
3 Department of Geography, Associate Professor, Imam Ali University, Tehran, Iran
چکیده English

In recent decades, the increase in the world population and climate change have been the main challenges of water resources for international peace and security, and the lack of water has become one of the important challenges of environmental security at the international level. Therefore, various organizations in the world have studied the dimensions of these changes, which have taken into account various social and political consequences of environmental degradation, global warming, and conflict over water resources. According to what has been discussed, the current research with a descriptive and analytical approach seeks to answer the central question, how do the consequences of climate change in the West Asian region affect the water resources challenges of the Islamic Republic of Iran? This research is of applied type and data collection has been done using the method of library studies and conducting interviews with experts. The statistical population of the research included a group of experts and experts in geopolitics and environmental security with at least ten years of specialized work experience in strategic jobs and a group of professors from Da'a and Davos universities of the Islamic Republic of Iran Army with specializations related to the subject of the research. The findings of the research showed that climate change is associated with major environmental challenges, the most important of which include crises related to water resources, drought, global warming, floods, and desertification, which have caused the crisis of water resources and environmental security to face a challenge

کلیدواژه‌ها English

Climate changes
water resources challenges
West Asia region
اخوان کاظمی، مسعود. حسینی، طیبه سادات. بهرامی پور، فرشته. (1398). مطالعه واکاوی تأثیر تغییرات آب‌وهوایی بر امنیت بین‌المللی. فصلنامه مطالعات روابط بین‌الملل، سال 12، شماره 46.
ازغندی، علیرضا، روشندل، جلیل(1398). مسائل نظامی و استراتژیک معاصر، انتشارات سمت
جان‌پرور، محسن و عباسی، فرید(1400). مناسبات ایران و ترکیه از منظر منابع آبی، جغرافیا و روابط انسانی، دوره 3، شماره 4، صص 44- 56.
زرین، آذر و داداشی رودباری، عباسعلی.(1400). تأثیر تغییر اقلیم بر بارش‌های سنگین ایران با به‌کارگیری مدل همادیcmip6. سال هشتم شماره 4، صفحه 119-124
عباسی، فرید(1400). مروری بر منابع آب جهانی با نگرش ژئوپلیتیکی، جغرافیا و روابط انسانی، دوره 3، صص 424- 438.
علی جانی، بهلول؛ مجیدی راد، محمد؛ نجفی، محمد سعید؛ خدائی، احمد؛ رحیمی هرآبادی، سعید(1394). مجله آمایش جغرافیایی فضا فصلنامه علمی پژوهشی دانشگاه گلستان، سال 5، شماره18، صص186-203
فتح زاده، علی، ابدام، سمیه، بیگانه، سمیرا(1391). ارزیابی روند بیابان زایی و مدل سازی مکانی الگوی تغییرات کاربری اراضی در منطقه بیابانی دهلران استان ایلام با استفاده از تصاویر ماهواره ای لندست، فصلنامه جغرافیایی چشم انداز زاگرس، دوره 2، شماره 5، صفحه 46-68
فنی، زهره، معروفی، ایوب(1396). برسی اثرات خشکی دریاچه ارومیه بر آسیب‌پذیری محیط‌زیست طبیعی و انسانی ناحیه پیرامون، فصلنامه علمی ترویجی محیط زیست، شماره58
کاظمی، حجت(1401). تغییر اقلیم، بحران آب و ستیزه‌های اجتماعی و سیاسی در خاورمیانه، سال31، شماره 120،صفحه217-255
کاظمی، حجت(1401). تغییرات اقلیمی، بحران آب و ستیزه‌های اجتماعی و سیاسی در خاورمیانه،نشریه علمی سیاست دفاعی، سال 31؛شماره 121،ص 255تا217
کاویانی زاد، مراد، ساسان پور، فرزانه و نصرتی، حمیدرضا(1398). واکاوی مفهوم امنیت اب از منظر جغرافیای سیاسی و ژئوپلیتیک، فصلنامه ژئوپلیتیک، سال پانزدهم، شماره اول.
کرمی، صادق(1398)تأثیر تغییر اقلیم بر امنیت ملی، مطالعه موردی: تأثیر تغیر اقلیم در حوضه آبریز مرکزی بر امنیت ملی ایران. رساله دکترا ، دانشگاه خوارزمی
محمدی، نیلوفر(1400). اثرات تغییر اقلیم بر بارش‌های سیل‌آسا در استان تهران، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه خوارزمی.
مصطفوی، سیده معصومه،(1396). امنیت زیست‌محیطی پس از جنگ سرد، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات
میلادی، طاهره؛ مولایی، یوسف(1400). آثار تغییرات اقلیمی بر تعهدات بین‌المللی دولت‌ها؛ مطالعه موردی بهره‌برداری از منابع سلطانی، فخرالدین؛ فلاح‌نژاد، مرتضی و راشدی، یدالله(1400). شناسایی مهم‌ترین تغییرات اقلیمی مؤثر بر امنیت ملی ایران، مطالعات علوم و محیط زیست، دوره 7، شماره اول، صفحه 4697 تا 4705.
میلادی، طاهره؛ مولایی،یوسف(1399) آثار تغییرات اقلیمی بر تعهدات بین‌المللی دولت‌ها؛ مطالعه موردی بهره‌برداری از منابع آبی مشترک، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال 24 شماره 91
ناصری محسن، احدی، محمدصادق وهمکاران، (1396). برنامه راهبرد ملی تغییر اقلیم، راهبرد اجتماعی و فرهنگی، دوره5، شماره 21، صفحه 21- 48.
نوروزی، سجاد(1398). تأثیرات تغییرات آب و هوایی بر مهاجرت و پیامدهای امنیتی آن در غرب آسیا، پایان‌نامه کارشناسی ارشد،دانشگاه روابط بین‌الملل.
نیکو، شیما، رضایی، محمدعلی، کابلی، سید حسن(1402). بررسی اثرات بیابانزایی بر وضعیت اقتصادی- اجتماعی مناطق روستایی، مجله جغرافیا و روابط انسانی، شماره 27، از صفحه 230تا256
Adeel Ahmed, Muhammad Mehedi Masud & Abul Quasem Al-Amin & Siti Rohani Binti Yahaya & Mahfuzur Rahman & Rulia Akhtar(2015). Exploring factors influencing farmers’ willingness to pay (WTP)for a planned adaptation programme to address climatic issuesin gricultural sectors, January 2015 Environmental Science and Pollution Research, Page  83- 104
ALEXANDER CARIUS, Geoffrey D Dabelko, Aaron T. Wolf(2004). WATER, CONFLICT, AND COOPERATION, POLICY BRIEF • The United Nations and Environmental Security, Page 24-39
Dalby, Simon.(2013). Climate Change: New Dimensions of Environmental Security.
Heide, Hackmann. Susanne C. Moser (2014). The Social Heart of Global Environmental Change, 80- 104
Irna van der Molen & Antoinette Hildering(2005). Department of Technology and Sustainable Development, University of Twente, Page 133-143
Irna van der Molen & Antoinette Hildering(2005). Water: Cause for conflict or co-operation, P VAN DER MOLEN: Department of Technology and Sustainable. Page 88-102
Irna van der Molen & Antoinette Hildering(2005). Water: Cause for conflict or co-operation, P VAN DER MOLEN: Department of Technology and Sustainable, Page  133-145
Jeffrey D., Dulbicco, T. Wolff, Aaron (2002). Water, Conflict and Cooperation, United Nations Policy Brief and Environmental Security, pp. 66-59
Marina, povitkina. (2018). The Limits of Democracy in Tackling Climate change, Environmental Policy Quarterly, Volume 27, Number 3, Pages 411-432
Reza Ardakanian(2005). Overview of water management in Iran, Water conservation, reuse and recycling: Proceedings of an Iranian-American workshop,  Page 18- 34
Rolf U. Halden, Kurunthachalam Kannan(2015). Occurrence and estrogenic potency of eight bisphenol analogs in sewage sludge from the U.S. EPA targeted national sewage sludge survey, Journal of Hazardous Materials, 1-13
Shira Yoffe, Aaron T. Wolf, Mark Giordano(2003). Conflict and Cooperation Over International Freshwater Resources:Indicators of Basins at Risk, American Water Resources Association, Page  145-160
Thomas Bernauer and Anna Kalbhenn,(2009). The Politics of International Freshwater Resources.
Thomas Bernauer, Anna Kalben (2009). The policy of international fresh water resources, sovereignty and human dignity, Page  22- 37
Yasuhiro Murota, Kokichi Ito(1996). Global warming and developing countries: The possibility of a solution by accelerating development, Energy Policy
Yasuhiro Murota, Kokichi Ito(1996). Global warming and developing countries: The possibility of a solution by accelerating development, Energy Policy, Energy Policy, Volume 24, Number 11, Pages 1061-1077
Kira Horiacheva and Taras Shevchenko (2021). Impact of Climate Change Technologies on Global Security, Army Academy Review, No. 26, pp. 321-327
دوره 8، شماره 2 - شماره پیاپی 30
تابستان 1404
صفحه 381-400

  • تاریخ دریافت 08 مرداد 1403
  • تاریخ بازنگری 07 شهریور 1403
  • تاریخ پذیرش 19 مهر 1403