جغرافیا و روابط انسانی

جغرافیا و روابط انسانی

عدالت فضایی در توزیع خدمات آموزشی در شهرستان های استان خوزستان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
2 استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شهید چمران اهواز
چکیده
امروزه تلاش های زیادی در جهت بالا بردن کیفیت زندگی و برقراری عدالت اجتماعی و حرکت به سوی توسعه پایدار در سطح شهرها پذیرفته است و در این میان برخورداری مناسب شهروندان از خدمات آموزشی و داشتن دسترسی مناسب به این خدمات می تواند نقشی مهم در رسیدن به اهداف فوق داشته باشد. بی توجهی به توزیع فضایی مناسب و اصولی مراکز آموزشی نیز موجب کاهش کارآیی نظام آموزشی، ایجاد مشکلاتی برای دانش آموزان و تحمیل بار مالی دوچندان بر نظام آموزشی و خانواده ها می شود. از آن جا که هر گونه برنامه ریزی جهت ارائه خدمات به مناطق نیازمند، مستلزم ارزیابی وضع موجود می باشد هدف پژوهش بررسی عدالت فضایی در برخورداری از سطح امکانات آموزشی در شهرستان های استان خوزستان است. پژوهش حاضر با اطلاعاتی که از سالنامه آماری استان خوزستان سال۱۳۹۵ گردآوری شد به رتبه بندی شاخص های آموزشی در سطح شهرستان های استان خوزستان می پردازد. با روش تاپسیس رتبه بندی شهرستان ها صورت گرفت ،‌در این رتبه بندی شهرستان اندیکا با ۱.۲۳۷ در جایگاه اول توسعه امکانات و خدمات آموزشی قرار دارد و شهرستان دشت آزادگان با ۱.۰۵۳ در جایگاه آخر توسعه قرار دارد. و شهرستان های با جمعیت میلیونی با مثل اهواز با ۱.۰۶۴ در جایگاه ۲۳ قرار دارد این نشان از ناهماهنگی در برخورداری از امکانات آموزشی و توزیع نادرست و در تضاد با عدالت فضایی قرار دارد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Spatial justice in the distribution of educational services in thetownship of Khuzestan province

نویسندگان English

Medine Khosravi Babadi 1
Saeed Maleki 2
1 MAs of Geography and Urban Planning,Shahid Chamran University of Ahvaz,Ahvaz,Iran
2 Professor Department of Geography & Urban Planning, Faculty of Letters and Humanities, Shahid Chamran University of Ahvaz, Iran
چکیده English

Today, many efforts have been made to improve the quality of life and establish social justice and move towards sustainable development at the level of cities, and in the meantime, citizens' proper enjoyment of educational services and having proper access to these services can play an important role in achieving the goals. have the above Ignoring proper and principled spatial distribution of educational centers also reduces the efficiency of the educational system, creates problems for students and imposes a double financial burden on the educational system and families. Since any planning to provide services to needy areas requires an evaluation of the existing situation, the purpose of the research is to investigate the spatial justice in enjoying the level of educational facilities in the cities of Khuzestan province. The present study deals with the ranking of educational indicators at the level of the cities of Khuzestan province with the information collected from the statistical yearbook of Khuzestan province in 2015. Cities were ranked by TOPSIS method. In this ranking, Endika city with 1.237 is in the first place in the development of educational facilities and services, and Dasht Azadegan city is in the last place in development with 1.053. And cities with a population of one million, like Ahvaz with 1,064, are in 23rd place. This is a sign of inconsistency in having educational facilities and incorrect distribution, and is in conflict with spatial justice.

کلیدواژه‌ها English

spatial justice
development
educational facilities
sustainable development
Khuzestan province
احمد زاده، مریم ،موسایی، میثم، (۱۳۸۸) ، آموزش توسعه ای و توسعه پایدار، فصلنامه راهبرد یاس ، شماره ۱۸ ، تابستان ۱۳۸۸
اسماعیل زاده ،‌حسن ، کفاش ، اعظم ، حیدری ،سمیرا ، روی دل ،‌جابر (۱۳۹۳ ) ، تحلیل فضایی برخورداری از خدمات حمل و نقل و ارتباطات در جغرافیای استان های مرزی ،‌فصلنامه جغرافیای سرزمین ، سال یازدهم ، شماره ۴۴ ،‌زمستان ۱۳۹۳
امیر فخریان ، مصطفی ، محسن رضوی ،‌محمد (۱۳۹۰) تحلیل دسترسی غیر فضایی به خدمات بهداشتی درمانی در شهر مشهد با تاکید بر  شاخص های اقتصادی ، جهاد دانشگاهی مشهد
۴ تقوایی ، مسعود، شاهیوندی ، احمد (۱۳۸۹ ) پراکنش خدمات بهداشتی و درمانی در شهرستان های ایران ، فصلنامه رفاه اجتماعی ، سال دهم ، شماره ۶
حاتمی نژاد و همکاران،(۱۳۹۲) ، بررسی و تحلیل عدالت فضایی برخورداری از خدمات بهداشتی – درمانی با استفاده از مدل هایtopsis morris, taxonomy   مطالعه موردی: شهرستان های استان مازندران ،مجله آمایش جغرافیایی فضا ، سال دوم ،‌شماره ۵ ، پاییز ۱۳۹۱ ، گلستان۳۹
حسین زاده دلیر ، کریم ،(۱۳۸۰ )، برنامه ریزی ناحیه ای ، انتشارات سمت، چاپ اول
حکمت نیا، حسن، سعید گیوه چی، نیره حیدری نوشهر ، مهری حیدری نوشهری (۱۳۹۱ ) توزیع فضایی خدمات عمومی شهری با استفاده از روش استانداردسازی داده ها، تاکسونومی عددی و مدل ضریب ویژگی ،مطالعه موردی : شهر اردکان ، پژوهشهای جغرافیای انسانی، شماره ی ۷۷ ،» صص: ۱۶۵ـ
جعفری ، مصطفی ، نوری ، سیامک ، طالبی، داوود (۱۳۹۰) ، تحلیل عاملی شاخص های موثر در نظام جامع ارزیابی عملکرد آموزش عالی کشور ، پژوهش های مدیریت منابع سازمانی ،‌شماره ۱، بهار ۱۳۹۰
سرایی ، محمد حسین ، دستا ،فرزانه ، حاضری ، مهین (۱۳۹۵) ، تحلیل توزیع فضایی خدمات آموزشی سطح شهر یزد ، فصلنامه پژوهشات جغرافیایی ، سال ۳۱ ، شماره ۲ ، تابستان ۱۳۹۵
دهقان، حسین (۱۳۸۶) ، «فرصت ها و تهدیدها برای آموزش و پرورش در مواجهه با نابرابری فضایی در برخورداری فناوری اطلاعات و ارتباطات ، فصلنامه تعلیم وتربیت ، شماره ۲۳ ، تهران ، صص ۱۲۵ـ۱۶۳
کریمی ، ایرج ، سالاریان آزیتا ، عنبری ، زهره (۱۳۸۸ )، مطالعه تطبیقی برخورداری عادلانه از خدمات بهداشتی و درمانی در چند کشور توسعه یافته و ارایه الگوی مناسب برای ایران ، دانشگاه علوم پزشکی اراک ، سال ۱۲، شماره۴ ، زمستان ۱۳۸۸ ، اراک -زیاری ، کرامت الله (۱۳۸۸)اصول و روش های برنامه ریزی منطقه ای ، دانشگاه یزد ، چاپ چهارم ، یزد 
شکویی ، حسین (۱۳۸۵) ، دیدگاه های نو در جغرافیای شهری ، تهران ، سمت
کلانتری، عبدالحسین ، نصر اصفهانی آرش ، ارام ،‌ارش (۱۳۹۲)، توزیع فضایی امکانات و خدمات و تناسب آن با جمعیت ساکن در در مناطق شهر تهران ،‌مرکز مطالعات و برنامه ریزی شهر تهران ، گزارش شماره ۱۷۲، خرداد ۱۳۹۲
ملکی ،سعید ، احمدی ،رضا(۱۳۹۲ ) ، بررسی پایداری در توزیع فضایی توسعه در شهرهای استان خوزستان ، فصلنامه مطالعات توسعه اجتماعی ـ فرهنگی ، دوره دوم ، شماره ۱ ،تابستان ۹۲ ، صص ۱۵۷ـ ۱۹۲
مهدی زاده ، جواد(۱۳۸۵ ) . برنامه ریزی راهبردی توسعه شهری تجربیات اخیر جهانی و جایگاه آن در ایران، وزارت مسکن شهرسازی ، دفتر معماری و طراحی شهری
مومنی ، منصور ،(۱۳۹۳ ) مباحث نوین پژوهش در عملیات ، نشر مولف  ، چاپ ششم ، تابستان ۱۳۹۳ ، تهران
وارثی ، حمید رضا ، قائد رحمتی ، صفر، باستانی فر ،‌ایمان (۱۳۸۶ ) بررسی اثرات توزیع خدمات شهری در عدم تعادل فضایی جمعیت ( مناطق اصفهان ) ، فصلنامه جغرافیا و توسعه ، شماره ۹ ، دانشگاه سیستان و بلوچستان ، صص ۹۱- ۱۰۶
Kirkpatrick C.& et. Al.(2001) Development of criteria to assess the effectiveness of national strategies for sustainable development , Institute for sustainable Development.
OECD;(2001) The DAC guidelines, strategies for sustainable developmen .
Tsio,KoWan,Yu-Ting H .,and Yao-Lin ch(2005) An Accessibility-Based Integrated Measure of Relative Spatial Equity in Urban Public Facilities,Cities,13(56).

  • تاریخ دریافت 12 مرداد 1403
  • تاریخ بازنگری 19 اردیبهشت 1404
  • تاریخ پذیرش 19 آبان 1403