جغرافیا و روابط انسانی

جغرافیا و روابط انسانی

تاریخ شهر و شهرنشینی شوشتر با تاکید بر قلعه سلاسل نمونه ای از تاریخ باستان شناسی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
2 استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شهید چمران اهواز
چکیده
ظهور شهر به عنوان یک پدیده سازمان یافته اجتماعی، اقتصادی و سیاسی مشروط به فراهم شدن شرایط و مقدماتی است که در حدود ده هزار سال پیش و مقارن با دوران نوسنگی و آشنایی انسان ها با کشاورزی و به تبع آن کند شدن آهنگ کوچ و نیمه یکجانشینی انسان ها همراه بود. سکونتگاه هایی که در زمین های حاصل خیز کشاورزی و در بستر رودخانه ها به وجود آمدند، اولین سکونتگاه های انسانی به شمار می آیند که به تدریج تبدیل به روستاها و شهرها شدند. قلعه سلاسل یکی از قلعه های مهم در تاریخ رویدادهای سیاسی کشور و در عین حال یکی از مراکز مهم فرهنگی – تاریخی در خطه خوزستانی و به ویژه در حوزه تمدنی رودخانه کارون بوده است. این قلعه دارای بخش های متعددی است که در سال 1354 ه . ش به آثار ملی رسیده است. هدف این مقاله بررسی تاریخ شهر و شهرنشینی شوشتر با تاکید بر قلعه سلاسل نمونه ای از تاریخ باستان شناسی ایران می باشد. این پژوهش ازنظر هدف، کاربردی - نظری و ازنظر روش، توصیفی– تحلیلی است. اطلاعات و داده های موردنیاز از طریق روش کتابخانه ای و میدانی جمع آوری شده است. در این پژوهش از روش AHP بهبود یافته استفاده شده است. بر اساس یافته های پژوهش، عامل تاریخچه اقدامات مرمتی انجام شده بر روی قلعه (S21) با وزن 0.154 اولویت اول، عامل نقش قلعه در مدیریت منابع آب شهر (S13) با وزن0.129 اولویت دوم و عامل بررسی پتانسیل گردشگری قلعه (S31) با وزن 0.077 اولویت سوم را در بین 15 زیرمعیار کسب کرده‌اند همچنین عامل بررسی نقش جوامع محلی در توسعه گردشگری (S33) با وزن 0.027 اولویت آخر را کسب کرده است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

The History of the City and Urbanization of Shushtar with Emphasis on the Fortress of Salasal, an Example of the Archaeological History of Iran

نویسندگان English

Ebtesam Al-Bobaldi 1
Saeed Maleki 2
1 MSc Student of Geography and Urban Planning, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran
2 Professor Department of Geography & Urban Planning, Faculty of Letters and Humanities, Shahid Chamran University of Ahvaz, Iran
چکیده English

. The settlements that emerged in fertile agricultural lands and in riverbeds are considered the first human settlements that gradually turned into villages and cities. Qalasal Castle is one of the important castles in the history of political events in the country and at the same time one of the important cultural-historical centers in the Khuzestan region and especially in the civilization area of the Karun River. This castle has several parts that were declared national monuments in 1354 AH. The purpose of this article is to examine the history of the city and urbanization of Shushtar with emphasis on Qalasal Castle, an example of the archaeological history of Iran. This research is applied-theoretical in terms of purpose and descriptive-analytical in terms of method. The required information and data were collected through library and field methods. In this research, the improved AHP method was used. Based on the research findings, the factor of the history of restoration measures carried out on the castle (S21) with a weight of 0.154 has obtained the first priority, the factor of the castle's role in the management of the city's water resources (S13) with a weight of 0.129 has obtained the second priority, and the factor of examining the castle's tourism potential (S31) with a weight of 0.077 has obtained the third priority among the 15 sub-criteria. Also, the factor of examining the role of local communities in tourism development (S33) with a weight of 0.027 has obtained the last priority.

کلیدواژه‌ها English

Study of the history of the city
urbanization
Shushtar Salasel Castle
AHP model
امیری فهلیانی، محمد رضا، صیایی پور، مسعود، دنان، کاظش، )1400 « ،)چال های پی روی شهرنشینی نامتعاد در ایران «،
فدلنامه جغرافیایی سرزمین، سا هجدهش، شماره 72س
پارسی، حمید رضا، )1393 « ،)پوی شهر، شهرگرایی و شهرنشینی در صرون سوم تا پنجش هجری در ایران، « نشریه هنرهای
زیعا معماری و شهرسازی، دوره19 ،شماره4س
جواهری، بختیار، ابراهیمی، صالح، )1401 « ،)بررسی نوام موثر بر نرخ شهرنشینی در استان های ایران: روش اصتداد سنجی
فضایی «، نشریه نلمی مطالعات شهری، دوره 11 ،شماره 42س
درخشی، حسن، صربانی، حمید رضا، )1398 « ،) بررسی صلعه سالس شوشتر بر اساه شواهد باستان شناسی و متون تاریخی
«، چهارمین همای ملی باستان شناسی ایرانس
دانایی فر، ایمان، انواری، ابراهیش، مهدی زاده، مهرداد، )1398 « ،)برنورد ارزش تیریحی صلعه سالس شهرستان شوشتر با روش
های اثر گذاری مشرور و هزینه سیر فردی «، فدلنامه نلمی پژوهشی گردشگری و توسعه، سا هشتش، شماره دوم س
درخشی، حسن، )1384 « ،)گزارش اولین فد مطالعات باستان شناسی صلعه سالس )شوشتر( «، گزارش منتشر نشده سازمان
اسناد و امالک میراث فرهنگی و گردشگریس
رفیعی، مهدی، رئیسی، محمد کریش، بازوند، سجاد، )1394 « ،)پوی شهرنشینی در تعریز «، اولین همای بین المللی نونوری
و تحسیق در هنر و نلوم انسانیس
سازمان برنامه ریزی و بودجه استان خوزستان ،1395س
 ن بوبالدی و ملکی
460
سلیمانی یان، مسلش، فرجی، فریعا، )1401 « ،)سیر تاریخی شهر و شهرنشینی ایالم در تاریخ شهرنشینی ایران «، فدلنامه فرهنگ
ایالم، دوره 23 ،شماره 74-75س
صید بیگی، صادق، سرور، رحیش، فرجی راد، نعدالرضا، )1397 « ،)نس مدیریت شهری در توسعه فرهنگ شهر و شهرنشینی
)مطالعه موردی: شهرایالم( «، فدلنامه نلمی پژوهشی نگرش های نو در جغرافیای انسانی، سا دهش، شماره سومس
سیاسر و همکاران، )1401 « ،)شهرنشینی و نوام موثر در پیدای شهرهای ایران «، شانزدهمین همای ملی جغرافیا و محیط
زیستس
نسگری، معدومه، نصائیان، حجت اله، )1392 « ،)معرفی حدار تاریخی شوشتر «، اولین همای ملی باستان شناسی ایرانس
فرهنگ دوست، محمد، )1397 « ،)بررسی رابطه شهرنشینی و رشد اصتدادی در ایران «، فدلنامه مطالعات نوین کاربردی در
مدیریت، اصتداد و حسابداری، سا او ، شماره4س
کاویانی پویا، حمید، )1396 « ،)بررسی نوام تاریخی بنیاد شهرها با رویکرد به شهرهای ایران و میانرودان «، فد نامه پژوه
های تاریخی، سا پنجاه و سوم، دوره جدید، سا نهشس
گلشنی راد، کریش، )1398 « ،) بررسی صلعه سالس شوشتر «، چهارمین همای ملی باستان شناسی ایرانس
لشکری، ام لیال، )1400 « ،)تحوالت شهرنشینی در دوران معاصر با تاکید بر تحوالت در کشور ایران «، اولین کنیرانس نمران،
شهرسازی، معماری و محیط زیستس
محمودیانی، سراج الدین، )1397« ،)بررسی وضعیت و تحوالت شهرنشینی ایران با تاکید بر دوره ی 1385 تا 1395 ،»مجله
بررسی های نمار رسمی ایران، سا 29 ،شماره ی 1س
نوبهار، الهام، پناهی، حسین، مهری، زهرا، )1402 « ،)بررسی رابطه بین نابرابری درنمد، شهرنشینی و رشد اصتدادی در استان
های ایران «، فدلنامه نلمی پژوهشی برنامه ریز و بودجه، سا بیست و هشتش، شماره 1س
یزدانی، محمد حسن، )1395 « ،)تحلی چرخه شهرنشینی در کالن منطسه خراسان، « مجله نمای جغرافیایی فضا، سا ششش،
شماره بیست و یکشس
Cai, J., Li, X., Liu, L., Chen, Y., Wang, X., & Lu, S. (2021). "Coupling and coordinated development
of new urbanization and agro-ecological environment in China", Sci Total Environ, 776, 145837.
Fu, S., Zhuo, H., Song, H., Wang, J., & Ren, L. (2020). "Examination of a coupling coordination
relationship between urbanization and the eco-environment: a case study in Qingdao, China", Environ
Sci Pollut Res Int, 27(19), pp. 23981-23993.
Ha, N. M., Le, N. D., & Trung-Kien, P. (2019). The Impact of Urbanization on Income
Inequality: A Study in Vietnam. Journal of Risk and Financial Management, 12(3), 146.
Hsieh, T.Y., Lu, S.T. and Tzeng, G.H., 2004. Fuzzy MCDM approach for planning and
design tenders selection in public office buildings. International journal of project
management, 22(7), pp.573-584.
Li, W., Wang, Y., Xie, S., & Cheng, X. (2021). "Coupling coordination analysis and spatiotemporal
heterogeneity between urbanization and ecosystem health in Chongqing municipality, China", Sci Total
Environ, 791, 148311.
Maghsoodi Tilaki, M.J; Abdullah, A; Bahauddin, A; Hedayati Marzbali, M (2013), Contemporary
Urbanization Review: To Identify the Impact of Policies and Events on the Evolution of
Urbanization in Iran, Middle-East Journal of Scientific Research 14 (11): pp 1452-1462, 2013.
Tian, Y., Zhou, D., & Jiang, G. (2020). "Conflict or Coordination? Multiscale assessment of the spatiotemporal coupling relationship between urbanization and ecosystem services: The case of the Jingjinji
Region, China", Ecological Indicators, 117.
Wu, D., & Rao, P. (2017). Urbanization and Income Inequality in China: An Empirical
Investigation at Provincial Level. Social Indicators Research, 131(1), 189-214.
دوره 8، شماره 2 - شماره پیاپی 30
تابستان 1404
صفحه 444-461

  • تاریخ دریافت 04 اردیبهشت 1404
  • تاریخ بازنگری 10 خرداد 1404
  • تاریخ پذیرش 30 تیر 1404