جغرافیا و روابط انسانی

جغرافیا و روابط انسانی

تاثیر تغییرات جوی (دما و بارش و رطوبت) بر روند فرونشست زمین در استان کرمانشاه: مطالعه موردی 13 ایستگاه

نوع مقاله : پایان نامه و رساله

نویسندگان
1 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد دانشگاه شهید بهشتی
2 استاد تمام گروه جغرافیای طبیعی دانشگاه شهید بهشتی
10.22034/gahr.2026.579070.2707
چکیده
پدیده‌های طبیعی همواره در تعیین کیفیت زندگی انسان نقشی بنیادین داشته‌اند و یکی از جلوه‌های مهم این پدیده‌ها، تغییر شکل و جابه‌جایی سطح زمین از جمله فرونشست است. با توجه به گستردگی پیامدهای تغییر اقلیم بر سامانه‌های طبیعی و جایگاه آن به‌عنوان یکی از مهم‌ترین چالش‌های جهانی، بررسی دقیق سازوکارهای اقلیمی ضرورتی اجتناب‌ناپذیر محسوب می‌شود. اقلیم به‌عنوان رکن محوری اکوسیستم‌ها، نسبت به تغییرات حتی اندک، حساسیت بالایی دارد و این تغییرات می‌توانند اثرات قابل توجهی بر مؤلفه‌های زیستی و محیطی برجای گذارند. در پژوهش حاضر، روند تغییرات ماهانه و سالانه عناصر اقلیمی شامل دمای حداقل، دمای حداکثر، دمای میانگین، رطوبت نسبی و بارش در ۱۳ ایستگاه سینوپتیک استان کرمانشاه طی یک دوره آماری ده‌ساله تحلیل شده است. به‌منظور پهنه‌بندی و برآورد مقادیر مکانی، از روش میان‌یابی وزن‌دهی معکوس (IDW) بهره گرفته شد. نتایج حاصل از تحلیل نقشه‌های هم‌دما نشان می‌دهد که ایستگاه کنگاور، به دلیل ارتفاع بیشتر، کمترین مقدار دمای حداقل را تجربه می‌کند؛ در حالی‌که ایستگاه کم‌ارتفاع سومار بیشترین دمای حداقل را داراست. از نظر بارش ماهانه، ایستگاه جوانرود به‌عنوان پربارش‌ترین و ایستگاه سومار به‌عنوان کم‌بارش‌ترین نقطه در منطقه شناخته شدند. الگوی کلی بارش در استان روندی کاهشی از شمال به جنوب دارد و ایستگاه‌های روانسر و جوانرود به‌عنوان هسته‌های بارشی اصلی شناسایی شدند. همچنین رطوبت نسبی با کاهش عرض جغرافیایی، کاهش یافته و بیشترین مقدار آن در ایستگاه کنگاور و کمترین مقدار در ایستگاه سومار مشاهده شد که بیانگر نقش ارتفاعات و وجود منابع آبی در عرض‌های بالاتر است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

The impact if Climate change (Temperature, Precipitation. And Humidity) on Land Subsidence: A Case Study of 13 Stations in Kermanshah Province

نویسندگان English

Somaie Mahmodicheshmekabod 1
hassan lashkari 2
1 Master graduate from Shahid Beheshti University
2 Full Professor, Department of Physical Geography, Shahid Beheshti University
چکیده English

Natural phenomena have always played a fundamental role in determining human quality of life, and one of the significant manifestations of these phenomena is the change in the shape and displacement of the Earth’s surface, including subsidence. Given the extensive consequences of climate change on natural systems and its position as one of the most important global challenges, a thorough examination of climatic mechanisms is considered an inevitable necessity. Climate, as the central pillar of ecosystems, is highly sensitive to even minor changes, and these changes can have significant effects on biological and environmental components. In the present research, the trend of monthly and annual changes in climatic elements, including minimum temperature, maximum temperature, average temperature, relative humidity, and precipitation, has been analyzed across 13 synoptic stations in Kermanshah province over a ten-year statistical period. To delineate spatial patterns and estimate values, the Inverse Distance Weighting (IDW) interpolation method was employed. The results from the analysis of isothermal maps indicate that the Kangavar station experiences the lowest minimum temperature due to its higher altitude; while the low-altitude Sumar station has the highest minimum temperature. In terms of monthly precipitation, Javanroud station was identified as the wettest and Sumar station as the driest point in the region. The overall precipitation pattern in the province shows a decreasing trend from north to south, with Ravan sar and Javanroud stations identified as the main precipitation cores. Furthermore, relative humidity decreased with decreasing latitude, with the highest amount observed at Kangavar station and the lowest at Sumar station, indicating the role of altitudes and water sources at higher latitudes.

کلیدواژه‌ها English

Climat change
Precipitation
temperature
humidity
Subside
پیرنیا، عبدالله ، حبیب نژاد روشن، محمود، سلیمانیی، کریم (1394): بررسی تغییرات دما و بارندگی در سواحل جنوبی دریای خزر و مقایسه آن با تغییرات در نقیاس جهانی و نیمکره شمالی. پژوهشنامه مدیریت حوزه آبخیر، 6(11)، 90 تا 100.
جلالی، م، عباسی، م شو سلیمانی، مختار.،1392، تحلیل سینوپتیکی یخبندان2های زودرس پاییزه و تاثیر آن بر توسعه صنعت گردشگری استان کرمانشاه 2009-1992، دومین همایش ملی گردشگری و طبیعت‌گردی ایران، همدان، ایران
درخشی، جعفر، سبحانی، بهروز، جهانبخش، سعید (1403): پیش بینی مقادیر دما و بارش طی دهه های آینده با به کارگیری مدل canESM2 در حوضه آبخیر اهرچای. نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، 24(72)،49 تا64.
زرین، آذر، داداشی رودباری، عباسعلی (1400): یادداشت تحلیلی: تاثیر تغییراقلیم بر بارش های سنگین ایران با به کارگیری مدل همادی CMIP6، آب و توسعه پایدار، 8(4)،119 تا 124.
سلیمانی ساردو، فرشاد، و مصباح زاده (1399): پیش بینی دما و بارش با استفاده از سناریوهای تغییراقلیم و مدل های ریزمقیاس نمایی آماری (مطالعه موردی:جنوب استان کرمان) پژوهش های محیط زیست، 11(22)،97 تا110.
شادعلیزاده، علی‌اکبر،فخری، سیروس، حنفی، علی (1403): تاثییر پیامدهای تغییرات اقلیمی منطقه غرب آسیا بر چالش‌های منابع آبی جمهوری اسلامی. جغرافیا و روابط انسانی تابستان 1404، دوره8، شماره2، صص400-381.
عجم‌زاده، ع، وملائی‌نیا، م (1395). ارزیابی اثرات تغییر اقلیم بر رواناب رودخانه فیروزآباد استان فارس با ریزمقیاس نمایی خروجی مدل‌های گردش جوی به وسیله نرم‌افزارهای SDSM و LARS-WG، تحقیقات منابع آب ایران، 12(1): 95-102
میرعباسی نجف آبادی، رسول، دین پژوه، یعقوب(1391): تحلیل روند تغییرات بارش های شمال غرب ایران در نیم قرن گذشته، علوم و مهندسی آبیاری، 35(4)، 59 تا73.
Doulabian,S., Golian, S., Shadmehri Toosi, A.,& Murphy, C. (2021):Evaluating The Effects of Climate Change on Precipitation And Temperature For Iran Using RCP Scenarios. Journal of Water And Climate Change, 12(1), 166-184.
Jaiswal, R. K., Tiwari, H. L., Lohani, A. K., & Yadava, R. N. (2018). Statistical downscaling of minimum temperature of Raipur (C.G) India. Climate Change Impacts, 82: 35-45.
Haddad, A., Khodaian, S(2002) Technical Engineering & Soil Mechanics, Tehran, Iran.
Rajabi Khamesh, K, Nikbakht Shahbazi, A, Fatahhayan, H, Zahrabi , N., 2021, modeling of lzeh plain subsidence using MODIFLOW mathematical code, Journal of Water Resources Research iran, 16(4):112-126
Tukimat, N. N. A., Syukri, N. A., & Malek, M. A. (2019). Projection the long-term ungauged rainfall using integrated Statistical Downscaling Model and Geographic Information System (SDSM-GIS) model. Heliyon, 5(9), e02456.
Xie, h. y. (2010). Warming and drying trends on the Tibetan Plateau 1971-2005. Theoretical and Applied climatology, vol 101, num 3-4 , 241-253(18).

  • تاریخ دریافت 18 آذر 1404
  • تاریخ بازنگری 07 دی 1404
  • تاریخ پذیرش 09 اردیبهشت 1405